1 ve 5 Kuruş Tarih mi Oluyor? Tartışmasına Son Nokta Koyuldu Darphane İddiaları Yalanladı
Enflasyon ve artan emtia fiyatları nedeniyle metal değeri, üzerindeki yazılı değerin katbekat üzerine çıkan 1 ve 5 kuruşların üretiminin durdurulduğu iddia edildi. Piyasada bulunması neredeyse imkansız hale gelen bu paralar için "tarihe karışıyor" yorumları yapılırken, Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM) iddiaları yalanlayarak "Stoklar yeterli, talep gelirse basılır" açıklamasını yaptı.
Cüzdanlarda ve kasalarda artık neredeyse hiç rastlanmayan, hatta yere düştüğünde eğilip alınmayan 1 ve 5 kuruşluk madeni paraların sessiz sedasız tedavülden kalktığı iddiası ekonomi gündemine bomba gibi düştü. İddiaların temelinde ise "astarının yüzünden pahalıya gelmesi" gerçeği yatıyor.
İddia: "Maliyeti Kurtarmıyor, Basım Durdu"
Ekonomi kulislerinde konuşulanlara göre, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü'nin, 2026 yılı itibarıyla 1 ve 5 kuruşların basımını durdurduğu öne sürüldü. Bu iddianın en büyük dayanağı ise şaşırtıcı maliyet tablosu oldu:
-
1 Kuruşun Maden Değeri: Nominal değerinin yüzlerce katı.
-
1 TL'nin Üretim Maliyeti: Yaklaşık 4 TL.
-
50 Kuruşun Üretim Maliyeti: Yaklaşık 3 TL.
Bu tablo karşısında Darphane'nin zarar etmemek için en küçük birimleri gözden çıkardığı ve sadece 5 TL, 1 TL ve 50 kuruş basımına odaklandığı ifade edildi.
Resmi Yanıt: "Tedavülde, Talep Yok"
Tartışmaların büyümesi üzerine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi (DMM) devreye girdi. Yapılan resmi açıklamada şu ifadelere yer verildi: "Darphane 1 ve 5 kuruş madeni para basmayı durdurdu iddiası doğru değildir. Merkez Bankası stoklarında yeterli miktarda 1 ve 5 kuruş bulunmaktadır. İlave talep gelmediği için şu an yeni basım yapılmamaktadır ancak talep oluşması halinde yeniden basılabilir."
Piyasada Durum Ne?
Resmi açıklama "basım durmadı" dese de, çarşı-pazarda durum farklı. Esnaf, para üstü verirken 1, 5 ve hatta 10 kuruş bulmakta zorlandığını belirtiyor. Birçok işletme fiyat etiketlerini yuvarlayarak bu sorunu aşmaya çalışırken, hurdacıların madeni paraları toplayıp eriterek metal olarak sattığı yönündeki haberler de gündemdeki sıcaklığını koruyor.